Oproep voor locatie en deelnemers ‘coöperatief wonen’ in Berkelland

BORCULO – Gemeente Berkelland heeft begin dit jaar een pilot uitgeschreven onder de noemer ‘Innovatieve woonconcepten buitengebied Berkelland.’ Aanleiding is een eerdere evaluatie van de bestaande regeling Rood voor Rood, de regeling voor het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit en het opruimen van vrijkomende agrarische bebouwing in het buitengebied. Ria Varenhorst liep al langer met het idee rond om een coöperatieve woongroep te realiseren en ontwierp samen met Dikat Prefab Biobouw uit Aalten een woonplan. Ze is nu op zoek naar een locatie en naar geïnteresseerden voor deze innovatieve vorm van ‘samenwonen’. 

Door Rob Weeber

De pilot loopt 1 juli ten einde. Wat er daarna gebeurt is onzeker en daarom wil Ria voor die tijd zicht hebben op een locatie en op geïnteresseerden die mee willen doen. “Ik had al langer het idee om een duurzaam gebouwd collectief woonproject te beginnen,” legt Ria uit, “maar het bleef lange tijd bij een idee. Pas toen ik op een woon- en bouwbeurs in Wehl André te Brake van Dikat Prefab Biobouw ontmoette, kon ik mijn ideeën kwijt. Samen ontwierpen we het plan ‘Hooibergwoning’ dat we aan de gemeente hebben laten zien.”

Coöperatief samenwonen
De Hooibergwoning past qua ontwerp in het landschap en bestaat uit een centrale, ronde ruimte met daaromheen en direct eraan verbonden 15 wooneenheden van 49,2 vierkante meter begane grond en 16,6 vierkante meter vide. Meer dan 95 procent van de gebruikte materialen is biobased. De wooneenheden hebben een eigen ingang en tevens een verbinding met de centrale ruimte. De centrale ruimte heeft naast de verbinding met de wooneenheden ook een centrale ingang. “De woonvorm wordt ‘coöperatief wonen’”, aldus André. “Dat betekent dat de bewoners onder een nog op te richten wooncoöperatie gezamenlijk verantwoordelijk worden voor beheer en onderhoud. De wooncoöperatie regelt ook alle juridische zaken, zoals de hoogte van de huur. Ze heeft echter geen winstoogmerk. De exacte invulling van alle vraagstukken die erbij komen kijken echter, staat nog open.”

Sociale interactie
Aan deze manier van samenwonen zitten volgens Ria veel voordelen. “De maatschappij wordt steeds ingewikkelder en vraagt ook steeds meer van de burger. Door deze innovatieve vorm van samenwonen, kunnen we een aantal maatschappelijke aandachtspunten positief beïnvloeden, zoals onderlinge verbondenheid, zorg voor elkaar, eenzaamheid en zelfredzaamheid. Het plan stimuleert bovendien sociale interactie door gedeelde ruimtes als buitenruimte, fietsenschuur en groentetuin. Daarnaast biedt het de mogelijkheid tot het delen van spullen, zoals een wasmachine en mogelijk zelfs een auto. In de centrale ruimte staat een tv en is een gemeenschappelijke keuken aanwezig.”

Open doelgroep
Toch benadrukt ze ook dat er voldoende ruimte voor privacy is. In alle wooneenheden zitten een eigen sanitaire voorziening en een keuken en ook is er de mogelijkheid tot installatie van eigen spullen. “Je hoeft niet altijd met anderen samen te zijn,” benadrukt Ria, “maar we gaan er wel van uit dat geïnteresseerden feeling hebben met een dergelijk woonconcept en juist de verbinding met en inzet voor anderen waarderen. Het project staat daarom open voor iedereen.”

Reacties
Nu bekend is hoe de Hooibergwoning eruitziet, is de volgende vraag waar hij komt te staan. Beide initiatiefnemers hebben geen eigen grond en zijn op zoek naar een agrarische buitenplek waar gebouwd kan worden. Het totale plan vraag zo’n 1500 tot 2000 vierkante meter. Pas als beide onderdelen ingevuld zijn, kunnen ze terug naar de gemeente voor verdere stappen. Aanbieders van een bouwlocatie en geïnteresseerden voor het woonplan kunnen meer info vinden op de website: https://dikat.eu/nl/woning-ontwerpen/hooiberg-woning/.

Verkennen
Hoewel de gemeente desgevraagd aangeeft dat de pilottermijn van een half jaar voldoende zou moeten zijn om ideeën op tafel te brengen, beseft ze ook ‘dat het soms tijd vraagt om de mogelijkheden die de pilot biedt te verkennen, een initiatief van eerste idee tot een plan te ontwikkelen, en soms ook om mensen samen te brengen om een gezamenlijk plan uit te werken.’ Ze zint er daarom op om de termijn te verlengen, in de hoop nog meer mooie ideeën te krijgen.

Indieners van plannen moeten dit doen via het Omgevingsloket. Er is een inloopspreekuur met een persoonlijk gesprek en er is een planbegeleider als aanspreekpersoon gedurende het proces. Alle relevante informatie voor een beoordeling moet van de betreffende indiener komen. De gemeente bemiddelt ook niet in het verkrijgen van grond. Ze gaat ervan uit dat de indieners een locatie hebben.

De toetsing van de ingediende ideeën en plannen volgt via de criteria zoals op de website aangegeven: https://www.gemeenteberkelland.nl/direct-regelen/bouwen-verbouwen-ruimtelijke-plannen/buitengebied/pilot-innovatieve-woonconcepten-in-het-buitengebied/.