College Berkelland belooft andermaal ‘Verbinding’

Het raadsprogramma, een nieuwe stijl van besturen

Door Rob Stevens  

BORCULO - De nieuwe wethouders van Berkelland zijn dinsdag 16 juni gepresenteerd voor de komende vier jaar. Het nieuwe college bestaat uit vijf fulltime wethouders: Bert Koenderink (SVB), Han Boer (Samen D’ran), Betsy Wormgoor (PRO Berkelland), Willem Buunk (BBB) en Joost Olthof (VVD). De vraag is of het woord college nog wel de lading dekt die het in de oude tijden van coalities had. In de nieuwe bestuursstijl van Berkelland staan een raadsprogramma (wat een akkoord wordt) met beleidsvoornemens
centraal. En maar liefst vijf van de zes partijen in de raad zijn daarbij betrokken.

Informateur Erik Haverkort feliciteert in zijn openingswoord de partijen met het behaalde resultaat. Hij prijst de samenwerking en eensgezindheid waarmee aan het raadsprogramma ‘Berkelland, met elkaar in verbinding!’ is gewerkt. Het programma is het vertrekpunt voor een nieuwe stijl van besturen. De afgelopen periode was de raad vooral veel met zichzelf bezig. Volgens de fractievoorzitters gaat dat vanaf nu anders. In de raad gaat het nu om het open debat, onderling vertrouwen, samenwerking en verbinding, om vandaaruit de inwoners van Berkelland te bedienen.

Min of meer nieuw is dat voor diverse beleidsvoornemens bij verschillende fracties meerderheden worden gezocht. De vaste coalitie is los gelaten. In het raadsprogramma staan acht thema’s benoemd die belangrijk zijn voor de toekomst van Berkelland. Leefbare kernen vormen het verbindende uitgangspunt. Wonen, zorg, voorzieningen,
werkgelegenheid, bereikbaarheid, cultuur, sport en ontmoeting bepalen gezamenlijk de leefkwaliteit van dorpen en buurtschappen.

Het lijkt erop dat elke wethouder een speerpunt van de partij als onderdeel van zijn of haar portefeuille krijgt. De BBB heeft onder meer buitengebied, landschap en toekomst platteland onder haar hoede, PRO Berkelland zorg, preventie en bestaanszekerheid en Samen voor Berkelland Asiel opvang en integratie. Het is aan de vijf wethouders de ambities op hun terrein tot uitvoering te brengen. In nauwe samenspraak met de inwoners van Berkelland. Aan het contact met inwoners wordt duidelijk veel belang aan gehecht, het wordt vaak herhaald. In de raad staat niet langer de meerderheid centraal, maar de gemeenteraad als geheel. “Vanuit gezamenlijke opgaven en gedeelde ambities zoeken wij naar onderwerpen waarop brede overeenstemming mogelijk is. Besluiten liggen niet vooraf vast, maar weegt de raad steeds zorgvuldig af.”

In de praktijk kan dat dus betekenen dat op verschillende beleidsterreinen wisselende meerderheden en ondersteuning wordt gevonden. De oud-fractievoorzitter van het CDA, Theo Helmers, zit met een collega achter in de zaal. De partij had geen vertrouwen in de meerwaarde van een raadsprogramma ten opzichte van de oude coalitiegedachte en trok zich terug. Het betwijfelt de stabiliteit van het nieuwe bestuursmodel. Zij staan nu aan de zijlijn. Het CDA scoorde bij de gemeenteraadsverkiezingen met acht zetels beter dan ooit tevoren. Nog nooit in de geschiedenis van Berkelland maakte het geen deel uit van het college.

Voor hen zal het woordje verbinding in de titel van het raadsprogramma wrang overkomen. Woorden die veel vallen in het raadsprogramma zijn vertrouwen, samenwerking en verbinding. Dat is niet nieuw trouwens. De titels van de afgelopen twee coalitieakkoorden waren immers ‘Samen investeren in Berkelland’ (2022-2026) en ‘Wederzijds Vertrouwen’ (2018-2022). Maar als er keuzes gemaakt moesten worden, was de eensgezindheid soms minder dan gehoopt.

Marcellino Kropman van de VVD benoemt in zijn toelichting dinsdag op het programma een kwetsbaar moment in de samenwerking: “Keuzes moeten uitvoerbaar, betaalbaar en verantwoord zijn.” In het raadsprogramma: “In 2028 staat ons nog steeds het zogenaamde ‘ravijnjaar’ te wachten waarin het Rijk een grote bezuiniging doorvoert, met als gevolg een lagere uitkering uit het gemeentefonds.” En: “We zien binnen vrijwel alle beleidsvelden omvangrijke investeringsopgaven.”

Wat krijgt dan prioriteit? Partijen als Samen voor Berkelland (SVB) en de BBB zijn bij de verkiezingen vooral in het nieuws geweest rond een specifiek thema. De BBB komt op voor een landbouwsector die onder druk staat en de SVB heeft naam gemaakt in kwesties die spelen rond migratiebeheersing.

In het raadsprogramma staat trouwens wel gewoon dat Berkelland op het laatste thema zich ‘zal houden aan onze maatschappelijk opgave’. “Draagkracht staat centraal in de besluitvorming over nieuwe opvang- of huisvestingslocaties.” Maar hoe zwaar telt dat alles in de nieuwe bestuursstijl als een partij op haar speerpunt onverhoopt geen meerderheid weet te behalen?

De burgemeester ontvangt het raadsprogramma uit handen van informateur Erik Haverkort. Hij weet natuurlijk als geen ander hoe snel goede voornemens kunnen stranden in de hitte van de strijd van het politieke debat en wijst er fijntjes op dat: “Verbinden een ‘werk’woord is”.

De afgelopen periode liepen emoties vaak hoog op in de raad. Onderling vertrouwen was ver te zoeken. De boodschap van de burgemeester is duidelijk. In de taal van de in het raadsprogramma zo veel genoemde burger: ‘Eerst zien, dan geloven.’