Bevrijdingsfietstocht levert verrassende informatie op

RUURLO – “We zijn hier regelmatig langs gefietst maar waren niet op de hoogte wat zich hier tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft afgespeeld. Nu weten wat hier zich aan de Karssenbargweg heeft afgespeeld. Hier stortte in oktober 1940 een Duits vliegtuig neer.” Dit feit kon zondag uit één van de monden van de 210 deelnemers worden opgetekend tijdens de Bevrijdingsfietstocht die in het kader van ‘De Maand van de Vrijheid plaatsvond.

Door Jan Hendriksen

De jaarlijkse Voorjaarsfietstocht van VVV Ruurlo was zondag 4 mei aangepast binnen het programma van ‘De Maand van de Vrijheid’. Een prachtige fietstocht die door Herman van den Berg was uitgezet onder auspiciën van de Fietscommissie van de VVV Ruurlo. De deelnemers kwamen tijdens de 25 of ruim veertig kilometer lange fietstocht langs vijftien locaties met een herinnering aan de Tweede Wereldoorlog. Naast de vier grote bommenwerpers die tijdens de oorlog in de buurt van Ruurlo zijn neergestort of een noodlanding hebben gemaakt, zijn er nog een aantal kleinere vliegtuigen neergekomen. Zo ook aan de Karssenbargweg op 10 oktober 1940 schuin achter boerderij ‘t Kemke een Duits vliegtuig. Het gaat om een Dornier 17Z die deel uitmaakte van een onderdeel dat op dat moment gestationeerd was op de basis bij Sint Truiden in België. Het had deelgenomen aan de strijd tegen België en Frankrijk en aan de ‘Slag om Engeland’. Al deze informatie was terug te vinden middels een QR code die op een bord vermeld stond nabij de Karssenbargweg/Kaapdijk. Ook was er de nodige informatie te vinden ter hoogte van de Weustdijk nabij onderduikboerderij ‘De Höfte’. Onderduiken bracht in de Tweede Wereldoorlog veel spanningen met zich mee, zowel voor de onderduikers, als de gastgezinnen. Na het uitbreken van de oorlog zocht de plaatselijke VVV naar adressen voor pensiongasten. Zo ook op boerderij ‘De Höfte’ bij familie Van den Berg. Een welkome bijverdienste in een opgroeiend gezin van zeven kinderen. Maar naast gewone gasten verbleven er hier ook vier Joodse ‘gasten’ die - zogenaamd - net iets eerder gekomen waren, of net iets later vertrokken dan de echte gasten. Dat ging goed totdat andere gasten opmerkten dat er restanten van een Jodenster zichtbaar waren op de kleding. Halsoverkop moest worden uitgeweken naar een ander onderduikadres.

Indrukwekkend was de informatie die op de korte route te vinden was bij ‘De Viersprong’ aan de Bleuminkmaatweg op de grens van Ruurlo - Vorden - Hengelo waar een aanslag op prominente NSB’er Folkert Posthuma plaatsvond. In de oorlogsjaren zijn er Nederlanders geweest die heulen met de Duitsers: collaborateurs. Ze waren niet loyaal aan de natie en plegen verraad. Denk aan de 100.000 leden van de NSB, mensen die voor de SD werkten, bedrijven die er economisch op vooruit gingen en 25.000 mensen die zich aanmeldden voor de Waffen-SS. Met de instelling van de ‘Secretarie van Staat’ door Seyss-Inquart werd de NSB structureel betrokken bij het bestuur van Nederland. Op 1 februari 1943 benoemde NSB-leider Anton Mussert daarin Folkert Posthuma tot Gemachtigde voor Landbouw en Visserij. Hij was binnen de NSB de expert op het gebied van de voedselvoorziening en daarmee verantwoordelijk voor het distributiesysteem in de oorlogsjaren.

Op 31 mei 1942 crashte in buurtschap Linde een Vickers Wellington met vijf bemanningsleden. Precies 80 jaar later onthulde Simon Malin – kleinzoon van één van de slachtoffers – in aanwezigheid van familie en de burgemeester de gedenksteen.